آزمایشگاه تخصصی HLA بانک خون بند ناف رویان ارومیه،

آزمایشگاه تخصصی HLA بانک خون بند ناف رویان ارومیه به منظور تعیین شاخص‌های HLA نمونه‌های سلول‌های بنیادی خون بند‌ناف فعالیت خود را از سال ١٣٨٩ در مجموعه شرکت فناوری بن‌یاخته‌های رویان آغاز نموده است و در جهت اخذ نمونه از خارج از شرکت و تشخیص‌های درخواست شده در سال ١٣٩۴ موفق به اخذ مجوز از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران شده است. در حال حاضر این آزمایشگاه با در اختیار داشتن پرسنل فنی مجرب در زمینه HLA Typing و همچنین استفاده از تجهیزات کامل به‌روز دنیا، توانسته به عنوان بزرگترین و مجهزترین آزمایشگاه HLA در کشور فعالیت نماید.

رویان ارومیه, آزمایشگاه HLA

HLA چیست؟
آنتی‌ژن‌های لکوسیت انسانی (Human Leukocyte Antigen) و یا آنتی‌ژن‌های مجموعه سازگاری بافتی اصلی ملکول‌های پروتئینی روی سلول‌های مختلف بدن مثل گلبول‌های سفید، سایرسلول‌های بافت‌های مختلف بدن (مثل پوست، کلیه، قلب، ریه و سایر اعضاء) می‌باشند. این آنتی‌ژن‌ها انواع مختلف دارند و در پیوند اعضاء و پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز نقش دارند. این آنتی‌ژن‌ها در بین دوقلوهای یکسان یک تخمی، کاملا شبیه هم هستند. در بین سایر موارد میزان شباهت از فرمول: «یک منهای سه‌چهارم به توان n» پیروی می‌کند که n نمایان‌گر تعداد خواهران و برادران است.

چنانچه فرد دارای یک خواهر و یا یک برادر باشد طبق قوانین وراثتی ٢۵% احتمال شباهت وجود دارد. شانس شباهت با افزایش تعداد خواهر وبرادر افزایش می باید. برای مثال فرد اگر دوخواهر یا برادر داشته باشد شانس شباهت ۴۴% با ٣ خواهر و برادر حدود ۵٧% است. با افزایش تعداد خواهر و برادران احتمال یافتن اهداکننده در بین آنان نیز افزایش می‌یابد. ممکن است فردی تعداد خواهران و برادران زیادی داشته باشد اما شانسی برای شبیه بودن کامل آنتی‌ژن های HLA با آنها نداشته باشد.

خدمات قابل ارائه
انجام تست‌های درخواستی بر روی انواع نمونه‌های:

خون بند‌ناف
خون محیطی
نمونه آسپیره مغز استخوان
بزاق دهان
ژنوتاپ تمامی لکوس‌های (HLA Class I, II (2-4 digit شامل: HLA-A, B, C, DRB, DQB
تشخیص HLA در ارتباط با بیماری: HLA-B5 (51،۵۲), HLA-B7, HLA-B8, HLA-B27
انجام تست (HLA-Antibody (Screening and Identification به روش هیبریداسیون اتوماتیک و با حساسیت بالا

مزایا

  • بزرگترین و مجهزترین آزمایشگاه HLA در کشور
  • رعایت بالاترین استاندارد‌های جهانی
  • دارای مجوز فعالیت از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
  • بهره‌گیری از روش‌های تشخیصی متفاوت: سرولوژی، SSO-PCR, SSP-PCR
  • قابلیت انجام و گزارش نتایج مولکولی به صورت Intermadiate Resolution 4 digit
  • عضویت در شبکه آزمایشگاهی فناوری‌های راهبردی ریاست جمهوری
  • قبول پروژه‌های تحقیقاتی در ارتباط با HLA

کاربردها

ژن‌های HLA در پیوند اعضا و مغز استخوان نقش حیاتی دارند. در پیوند، شرط اصلی گرفتن پیوند، یکسان بودن وضعیت ژن‌های HLA، به ویژه ژن‌های HLA کلاس II در فرد گیرنده و دهنده می‌باشد؛ به همین دلیل تعیین دقیق ژنوتیپ این ژن‌ها با قدرت تفکیک بالا، در پیوند، فوق العاده ضروری می‌باشد.

تشخیص افتراقی بیماری‌ها بر اساس HLA (دسته بندی‌ها براساس نوع تشخیصی می‌باشد.)
اسپوندیلیت آنکیلوزان Ankylosing spondyloarthritis

– نوع تشخیصی B27 : HLA

اسپوندیلیت آنکیلوزان (Ankylosing spondylitis) یک نوع بیماری روماتیسمی مزمن است که عمدتا ستون مهره و مفاصل ساکروایلیاک (مفصل ساکروایلیاک مفصل بین استخوان ساکروم و لگن است) را گرفتار می‌کند. اسپوندیلیت به معنای التهاب ستون مهره است و انکیلوزان به این معنا است که استخوان‌ها تمایل دارند به یکدیگر جوش خورده و متصل شوند. اسپوندیلیت انکیلوزان موجب جوش خوردن مهره‌ها در ستون فقرات می‌شود.


یوئیت Uveitis

– نوع تشخیصی B27 : HLA

یوئیت (Uveitis) به التهاب بافت یوه چشم گویند. یوه لایه میانی چشم است و شامل عنبیه، جسم مژگانی و مشیمیه می‌باشد. بسیاری از انواع یوئیت مزمن هستند و ممکن است منجر به برخی عوارض از جمله آب مروارید، کاهش یا افزایش فشار چشم، آب سیاه، مشکلات شبکیه شود. هر یک از این عوارض ممکن است منجر به کاهش دید شود. این بیماری ممکن است در هر سنی بروز کند. بیشتر بیماران دچار یوئیت میانی، در سنین طفولیت یا جوانی مبتلا می‌شوند.


آرتریت پسوریاتیک Psoriatic arthritis

– نوع تشخیصی B27 : HLA

آرتریت پسوریازیک یک بیماری خودایمنی مزمن است که به شکل التهاب پوست (پسوریازیس) و مفاصل (آرتریت التهابی) مشخص می‌شود که با نشانه‌هایی مانند درد، تورم، گرمی مفاصل مبتلا، ناخن‌های چاله دار و… همراه است. این بیماری بیشتر روی مفاصل انگشتان و مهره‌های کمری و گردن اثر می‌گذارد ولی ممکن است هر یک از مفاصل بدن مبتلا شوند.

سندرم گود پاسچر Goodpasture syndrome

– نوع تشخیصی DR2 : HLA

سندرم گودپاسچر (Goodpasture Syndrome) نوعی بیماری خودایمنی است که ریه‌ها و کلیه‌ها را مورد حمله قرار می‌دهد. در این حالت دستگاه ایمنی به تولید آنتی‌بادی علیه کلاژن ریه‌ها و کلیه‌ها می‌پردازد. نشانگان گودپاسچر در ابتدا علائم مبهمی مانند خستگی دارد، اما به‌سرعت می‌تواند ریه‌ها و کلیه‌ها را درگیر کند. به همین دلیل است که از این بیماری عمدتاً به‌عنوان یک بیماری تقریباً کشنده یاد می‌شود.


مولتیپل اسکلروزیس Multiple sclerosis

– نوع تشخیصی DR2 : HLA

مولتیپل اسکلروزیس (MS) حمله سیستم ایمنی بدن با علتی ناشناخته است. این بیماری سلسله اعصاب مرکزی (مغز و نخاع) را در قسمت‌های مختلف درگیر می‌کند. در این بیماری، میلین (پوشش رشته‌های عصبی)  مورد حمله گلبول‌های سفید بدن قرار می‌گیرد.

سندرم گود پاسچربیماری گریوز Graves-Basedow disease

– نوع تشخیصی DR3 : HLA

بیماری گریوز یک اختلال اتو ایمیون است که منجر به فعالیت بیش از حد غده تیروئید (هیپر تیروییدیسم) می‌شود. بیماری گریوز یکی از مراحل خود ایمنی است که با یکی از سه علامت پرکاری تیروئید با گواتر منتشر، اختلال بینایی یا پوستی مشخص می‌شود و به طور معمول با پرکاری تیرویید همراه است، اگر چه ممکن است تیروئید در ظاهر طبیعی باشد.


لوپوس اریتماتوز سیستمیک Systemic Lupus Erythematosus

– نوع تشخیصی DR3 : HLA

لوپوس اریتماتوز سیستمیک SLE یک بیماری خودایمنی مزمن است که می‌تواند ارگانهای متعددی بخصوص پوست، مفاصل، خون، کلیه‌ها وسیستم عصبی مرکزی را در بدن درگیر کند. منظور از “مزمن بودن” این است که بیماری می‌تواند برای یک مدت طولانی باقی بماند. منظوراز “خودایمنی”، وجود اختلالی است در سیستم ایمنی که در آن سیستم ایمنی بجای محافظت بدن در مقابل ویروس ومیکروب، به بافت‌های خود بیمار حمله می کند.


میاستنی گراویس Myasthenia gravis

– نوع تشخیصی DR3 : HLA

میاستنی گراویس یک بیماری خود ایمنی است. به این معنی که سیستم ایمنی بدن به اشتباه سلول‌های سالم را هدف قرار می‌دهد و به آنها آسیب می‌رساند خستگی و ضعف عضلاتی که با اراده شما حرکت می‌کنند، مهم ترین علامت میاستنی گراویس است. در بیشتر بیماران مبتلا به میاستنی گراویس، گیرنده‌های استیل کولین در محل اتصال عصبی-عضلانی تخریب می‌شوند و جلوگیری از انقباض عضلانی می‌کنند.

پمفیگوس Pemphigus

– نوع تشخیصی DR۴ : HLA

بیماری پمفیگوس یک گروه از اختلالات پوستی نادر است که سبب ایجاد تاول و زخم‌هایی بر روی پوست یا غشاهای مخاطی مانند دهان و یا ناحیه تناسلی می‌شود. دو نوع اصلی عبارت‌اند از پمفیگوس ولگاریس و پمفیگوس فالوسئوس. Pemphigus vulgaris معمولاً دردهان شما شروع می‌شود. و این بیماری می‌تواند دردناک باشد. Pemphigus foliaceus بر روی پوست تأثیر می‌گذارد و تمایل دارد که خارش را بیش از درد داشته باشد. پمفیگوس می‌تواند در هر سنی اتفاق بیفتد، اما اغلب در افرادی که در آستانه سالمندی و یا سالمند هستند دیده می‌شود.


آرتریت روماتوئید Rheumatoid Arthritis

– نوع تشخیصی DR۴ : HLA

آرتریت روماتوئید یا روماتیسم مفصلی، شایع‌ترین نوع آرتروز خود ایمنی است. این عارضه در اثر اختلال در دستگاه ایمنی بدن (سیستم دفاعی) رخ‌داده و مفاصل کوچک مانند مچ دست و مفاصل انگشتان را درگیر می‌کند. روماتیسم زانو باعث می‌شود مفصل زانو حساس شود، درد بگیرد و همچنین خشک، گرم و متورم شود. آرتریت روماتوئید (روماتیسم مفصلی) یک بیماری التهابی است که مفاصل سراسر بدن، ازجمله زانو را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

هاشیموتو Hashimoto thyreoiditis

– نوع تشخیصی DR5 : HLA

هاشیموتو نوعی بیماری اتوایمنی است که طی آن آنتی‌بادی‌های بدن غده تیرویید را به مرور از بین می‌برند و به تدریج هورمون‌های تیروییدی کم می‌شود. به عبارتی بیماری هاشیموتو، اختلالی است که غده تیروئید را که در قاعده جلوی گردن قرار دارد، تحت تاثیر قرار می‌دهد. غده تیروئید قسمتی از سیستم آندوکرین بدن است که با تولیدات هورمونی خود فعالیت‌های بدن انسان را تنظیم می‌کنند.

هپاتیت اتوایمیون Hepatitis autoimmune

– نوع تشخیصی B8 : HLA

هپاتیت اتوایمیون، التهاب کبدی است که هنگام برانگیختگی سیستم ایمنی بدن بر علیه سلول‌های کبدی بروز پیدا می‌کند. علت دقیق این بیماری نامشخص است؛ اما عوامل ژنتیکی و محیطی به نظر می‌رسد که در طول زمان برای بروز این بیماری با یکدیگر همکاری می‌کنند. هپاتیت اتوایمیون در صورتی که درمان‌‌نشده باقی بماند می‌تواند به زخم کبدی یا سیروز در طول زمان منجر شود که در نهایت سبب از کار افتادن کلیه می‌شود.

سرطان دهانه رحم cervical cancer

– نوع تشخیصی B7 : HLA

گونه‌ای سرطان است که از گردن رحم آغاز می‌گردد. این بیماری به دلیل رشد غیرطبیعی سلول ایجاد می‌شود و این سلول‌ها می‌توانند در دیگر اعضای بدن گسترش یابند یا به آنها حمله کنند. در ابتدای ابتلاء به این بیماری، معمولاً نشانه‌ای بروز پیدا نمی‌کند. نشانه‌های بعدی این بیماری شامل مواردی همچون خونریزی واژنی، درد لگن یا دردآمیزش می‌شود.


سارکوئیدوز Sarcoidosis

– نوع تشخیصی B7 : HLA

سارکوئیدوز یک بیماری با علت ناشناخته است که در آن التهاب در گره‌های لنفاوی، ریه‌ها، کبد، چشم‌ها، پوست و دیگر بافت‌ها رخ می‌دهد. واژه سارکوئیدوز به معنای «ناهنجاری گوشت‌مانند» است.در این بیماری، توده کوچکی از بافت غیرطبیعی گرانولوما در اندام‌های خاص بدن شکل می‌گیرد. گرانولوماها، خوشه‌هایی از سلول‌های ایمنی هستند. در برخی مبتلایان، این گرانولوماها از بین نمی‌روند و در نتیجه موجب التهاب بافت و زخم شدن آن می‌شوند.

سارکوئیدوزسندرم بهجت Behçet’s disease( BD)

– نوع تشخیصی B5 : HLA

سندروم بهجت یا بیماری بهجت یک وسکولیت سیستمیک (به مفهوم وجود التهاب در رگ‌های خونی قسمت‌های مختلف بدن) است که علت آن معلوم نیست. مخاط‌ها (یعنی نسوج بوجود آورنده موکوز که در پوشش جهاز هاضمه، دستگاه تناسلی و ادراری وجود دارند) ونیزپوست را درگیر می‌کند و علایم اصلی آن زخم‌های راجعه در دهان و دستگاه تناسلی، درگیری‌های چشمی، درگیری درپوست، رگ‌های خونی و سیستم عصبی است. مطالعات اخیر روی عده زیادی از بیماران نقش احتمالی استعداد ژنتیکی را در ابتلا به بیماری بهجت مطرح می‌کند. هیچ عامل شروع کننده خاصی برای این بیماری شناخته نشده است.

سلیاک Coeliac disease

– نوع تشخیصی DQ2, DQ8 : HLA

بیماری سلیاک یک بیماری رایج گوارشی است که در آن روده‌ی کوچک دچار التهاب شده و قادر به جذب مواد مغذی نخواهد بود. در واقع سلیاک یک بیماری خود ایمنی است که در آن سیستم ایمنی مواد مغذی را برای سلول‌های بدن مضر تلقی کرده و آنتی‌بادی‌ها را علیه آنها تولید می‌کند. در حالت طبیعی معمولاً آنتی‌بادی‌ها با باکتری‌ها و ویروس‌ها مبارزه می‌کنند. آنتی‌بادی‌هایی که در بیماری سلیاک تولید می‌شوند باعث می‌گردند تا سطح روده دچار التهاب (قرمزی و تورم) شود. سطح روده با میلیون‌ها برجستگی انگشتی شکل به نام پرز یا ریز پرز پوشیده شده است. پرزها سطح روده را افزایش می‌دهند و به آن کمک می‌کنند تا غذا را به طور مؤثرتری هضم کند. با این حال، در بیماری سلیاک آسیب و التهاب بر روی روده موجب مسدود شدن این سطوح شده و توانایی آن‌ها برای کمک به هضم را کاهش می‌دهد. آتروفی و از بین رفتن پرزها باعث کاهش سطح روده‌ی در دسترس برای جذب مواد مغذی می‌شود که می‌تواند منجر به علایم مختلف گوارشی شود.

انواع پیوندها

– نوع تشخیصی HLA-A HLA-B HLA-C : HLA

انواع پیوندها شامل پیوند مغز استخوان، کبد و…